O poema de 3º ciclo

E este é o poema do alumnado de 3º ciclo de EP CEP Neira Vilas

 

O idioma é a paz,

o agarimo, o sorriso,

a chave da vida.

 

O idioma é un conto sen fin,

esperanza, amizade,

poesía.

 

O idioma é unha aventura,

unha cor, liberdade.

O idioma é a forza,

un xogo,

felicidade.

 

O idioma é sentir o que falas.

O idioma é pintar a  vida.

O idioma é  chuvia de palabras

que  nos inunda cada día.

 

Este poema de 3º ciclo foi o máis traballado despois de escribir cada un o seu verso. Lémolo, eliminamos os versos que non nos parecían acaídos, retocamos outros, buscando o paralelismo fundamentalmente, e xa na última lectura decidimos que cumpría romper ese paralelismo eliminando o fragmento repetido en varios casos.

Eran as dúas da tarde, as rapazas e os rapaces estaban xa algo cansos (este obradoiro foi o que máis durou, porque unha cousa leva á outra e unha pode atoparse coa sorpresa de que ao preguntarlle se lles contan historias na casa un bote directamente un conto da Santa Compaña que lle relatara o seu avó e, claro, non vas deixar pasar a ocasión…), mais decidiron que era o que máis lles gustaba e aínda escoitaron a García interpretando a Celso Emilio: “lingua proletaria do meu pobo, eu fáloa por que si, …”

O poema de 2º ciclo

Velaquí o poema do alumnado de 2º ciclo de EP CEP Neira Vilas

 

O idioma é a nosa literatura,

o idioma é a nosa historia,

o idioma é o noso futuro,

o idioma é a nosa esperanza,

porque o idioma é o noso mundo,

a nosa compañía.

 

O idioma é saúde,

o idioma é amizade,

o idioma é música,

o idioma é expresión,

o idioma é diversión.

 

O idioma …

O idioma é poesía,

o idioma é ser feliz.

 

Escribiron, leron, elixiron e ordenaron os versos. Entón ao ler o poema en voz alta apareceron ruídos que fomos eliminando, aos poucos, insistindo no paralelismo e rompendo o ritmo cando o poema o precisaba.

Abre o corazón

Outra pequena, que procurou a axuda da profe para acabar de escribir o seu verso deixou esta fermosura:

Era unha felicidade ver agromar as metáforas entre æs pequenæs.

Naturalmente pedinlles a folla en que máis que escribir, deseñaban o seu verso.

Cando ma deu quixen saber o seu nome e ao dicirmo pregunteille a ela e máis á profe como o escribía, e a nena respondeu con convencemento:

-con “H”, Helena con “H”.

Seis anos e un corazón enorme.

O idioma é maxia

A parte final e central do obradoiro era a creación dun poema colectivo.

Foron tres obradoiros, un con Primeiro ciclo, outro con Segundo e outro con Terceiro, así que escribimos tres poemas. Para facelo seguimos como modelo o poema A fala. Cada neno e cada nena escribían un verso, xuntabamos varios e con eles escribiamos o poema, despois de elixir e ordenar os versos que o compoñerían.

O primeiro obradoiro foi o de Primeiro ciclo, pode que foran uns sesenta nenos e nenas.

Velaquí unha das primeiras contribucións: “O idioma é maxia”

 

O alumnado de Primeiro ciclo usaba a palabra lingua, pois “idioma” aínda non era unha palabra habitual para eles. Porén, Sergio, de 1º curso, con 6 anos e comezando escribir fixo unha orixinal e fermosa achega mesmo coa palabra idioma.

 

A fala

A fala é un dos meus poemas predilectos, polas imaxes coas que se constrúe, a súa variedade, orixinalidade e adecuación á mensaxe que quere transmitir. Na miña opinión un dos mellores poemas da literatura galega.
A cación podemos escoitala no CD de Milladoiro, Unha estrela por guía, homenaxe a Manuel María, do ano 2006. A canción titúlase “Ese breve ronsel”

O idioma é a chave
coa que abrimos o mundo:
o salouco máis feble,
o pensar máis profundo.
O idioma é a vida,
o coitelo da dor,
o marmurio do vento,
a palabra de amor.
O idioma é o tempo,
é a voz dos avós
e ese breve ronsel
que deixaremos nós.
O idioma é un herdo,
patrimonio do pobo,
maxicamente vello,
eternamente novo.
O idioma é a patria,
a esencia máis nosa,
a creación común
meirande e poderosa.
O idioma é a forza
que nos xungue e sostén.
¡Se perdemos a fala
non seremos ninguén!
O idioma é o amor,
o latexo, a verdade,
a fonte da que agroma
a máis forte irmandade.
Renunciar ao idioma
é ser mudo e morrer.
¡Precisamos a lingua
se queremos vencer!

Manuel María, As rúas do vento ceibe

A fala, é un dos poemas do libro As rúas do vento ceibe, publicado por Manuel María en 1979. Segundo Manuel Veiga, este libro é a versión urbana do anterior Os soños na gaiola, un libro que o propio Manuel María definiu como: “os versos que este humilde autor botou de menos cando el era neno”.

Ambos os dous libros foron ferramenta imprescindíbel de moitos mestres e mestras para promover a normalizaicón e a aprendizaxe da nosa lingua. Foron libros de enorme acollida e disto dá mostra o feito de que Os soños na gaiola, por exemplo, no mesmo ano de 1972 publicouse até tres veces, tendo a segunda edición 3000 exemplares. Non só foron libros vendidos e lidos, algúns dos seus poemas convertéronse en cancións co que se multiplicou a proxección das palabras do poeta.

E un deses poemas musicados é A fala.

Preparando o obradoiro

Entón comecei pensar no obradoiro para as nenas e os nenos do Neira Vilas.

Preparei unha presentación titulada: “somos poetas” en que partía de dúas preguntas:

– que é para vós a poesía?

– que vos gusta máis, a poesía ou a música?

A continuación daba inicio ao trailer de Pradolongo, para que escoitasen o poema de de Cunqueiro: “No niño novo do vento”.

E pasabamos xa ao texto principal: “A fala” de Manuel María.

Obradoiro no CEP Neira Vilas

Hai varias semanas propuxéronme realizar un obradoiro de poesía co alumnado do CEP Neira Vilas.

O CEP Neira Vilas é o colexio de Peitieiros, en Gondomar. A este cole acoden as nenas e os nenos de Chaín, Morgadáns, Couso e Peitieiros. Catro parroquias de Gondomar.

Clicando aquí chegades á páxina do cole. E esta é a entrada: